CILA ËSHTË ECURIA BIOLOGJIKE E TENJËS SË AGRUMEVE?




Tenja minuese e  agrumeve ka katër faza të jetës: veza, larva, pupa dhe insekti i rritur. Të rriturit nuk i dëmtojnë bimët dhe jetojnë 1 deri në 2 javë. Tenjat e rritura janë më aktive në mëngjes dhe në mbrëmje dhe e kalojnë ditën duke pushuar në pjesët e poshtme të gjetheve, por ato shihen rrallë. 

Shfaqja e insektit të rritur ndodh në sinkron me periudhat e rritjes së temperaturës dhe rritjes aktive. Phyllocnistis citrella ka tre brezni në vit. Insekti i rritur i vendos vezët kryesisht  në anën e poshtme të gjethes në mes në drejtim të bishtit. Numri i vezëve të prodhuara për femër mund të variojë nga 30 deri në 75 vezë. Vezët do të çelin larva për 2 deri në 10 ditë në varësi të temperaturës. 

Gjethe-minuesi i agrumeve prodhon katër stade larvare, me një kohë totale zhvillimi nga 5 deri në 20 ditë. Tre stadet e para janë forma që ushqehen, ndërsa stadi i katërt është një formë tjerrëse që nuk ushqehet. Larva e çelur fillon menjëherë të minojë nën shtresën e qelizave epidermale të gjethes duke lënë mina pothuajse të padukshme. Këto larva janë të tejdukshme, me ngjyrë të gjelbër të hapur dhe shumë të vështira për t'u zbuluar. 

Stadi i dytë dhe i tretë janë të tejdukshëm, të verdhë-jeshile dhe mund të arrijnë një gjatësi prej 3 mm. Larvat më të mëdha janë të dukshme qartë dhe minierat shihen lehtësisht për shkak të rritjes së madhësisë dhe pranisë së jashtëqitjeve të larvave brenda minierës. Minierat do të gjarpërojnë përgjatë pjesës së poshtme të gjethes në një model gjarpri. Minierat ngjajnë me një gjurmë të tejdukshme silikoni me zona të errëta jashtëqitjesh. Larvat rrallë do të kalojnë venën e mesme ose në anën e sipërme të gjethes, përveç nëse janë të mbipopulluara. 

Stadi i tretë do të bëjë rrugën e tij drejt skajit të gjethes ku do të shndërrohet në moshën e katërt, e cila formon një fshikëz mëndafshi brenda minierës. Ndërsa mëndafshi thahet, ajo dredhon skajin e gjethes mbi fshikëz duke formuar një qelizë pupale mbrojtëse. Pupa është e verdhë-kafe dhe errësohet me kalimin e moshës. Mund të zbulohet lehtësisht duke hapur qelizën e pupës. Faza e pupimit kërkon 6 deri në 22 ditë për të përfunduar. I gjithë cikli jetësor kërkon 14 deri në 50 ditë në varësi të temperaturës.

Klikoni këtu nëse dëshironi të dini më shumë Çfarë organi të bimës dëmton dhe si dëmton?

Data e publikimit: 04/10/2023


Lini një koment


Shpërndaj në rrjetet sociale:

KANCERI BAKTERIAL (XANTHOMONAS CITRI PV. CITRI) NË AGRUME DHE MENAXHIMI I SAJ

Cilat janë shenjat dalluese (simptomat) të sëmundjes dhe si bëhet parandalimi i saj?

Lexo më shumë

SI KONTROLLOHET DHE PARANDALOHET SËMUNDJA?

Si zhvillohet dhe përhapet sëmundja?

Lexo më shumë

KONTROLLI I TENJËS MINUSE TË AGRUMEVE PHYLLOCNISTIS CITRELLA

Tenja minuese e agrumeve këto vitet e fundit është kthyer në një problem shqetësues për agrumet që kultivohen në pellgun e mesdheut.

Lexo më shumë

ÇFARË ORGANI TË BIMËS DËMTON DHE SI DËMTON?

Ky dëmtues prek dhe frutin duke shkaktuar dëme si nga ana estetike por edhe nga ajo cilësore. 

Lexo më shumë